Sudan Heritage Online Training Workshop

W maju odbyły się zdalne warsztaty „Sudan Heritage Online Workshop”, przeprowadzone w ramach projektu „Irkoni: Safeguarding Earthen Architecture in Sikoot”. Przedsięwzięcie zrealizowano we współpracy z National Corporation for Antiquities and Museums oraz przy wsparciu finansowym Fundacji ALIPH.

Warsztaty odbyły się w dniach 11–14 maja 2026 r. w formule online. Ich koordynatorką była Tomomi Fushiya, kierowniczka Działu Konserwacji i Dziedzictwa Centrum Archeologii Śródziemnomorskiej Uniwersytetu Warszawskiego (CAŚ UW) oraz kierowniczka projektu Irkoni. W wydarzeniu wzięli udział sudańscy studenci oraz osoby rozpoczynające karierę zawodową w dziedzinach archeologii, konserwacji zabytków, architektury i nauk pokrewnych. Program obejmował zagadnienia związane z dokumentacją dziedzictwa kulturowego, zasadami konserwacji, wykorzystaniem narzędzi cyfrowych, przygotowaniem do reagowania na zagrożenia dla dziedzictwa oraz rozwojem zawodowym.

Warsztaty otworzył dyrektor CAŚ UW, Artur Obłuski. Następnie uczestników powitali dyrektorka generalna NCAM, Ghalia Garelnabi, oraz kierownik projektów Fundacji ALIPH, Adonis elHussein. Czterodniowy program łączył wykłady, zajęcia praktyczne, dyskusje i studia przypadków prowadzone przez specjalistów z CAŚ UW oraz innych instytucji. Wśród prowadzących znaleźli się przedstawiciele CAŚ UW: Adrian Chlebowski, Maria Czarnecka, Lorenzo de Lellis, Mariusz Drzewiecki, Magdalena Skarżyńska i Tomomi Fushiya, a także zaproszeni eksperci: Sebastian Moriset (CRATerre), Julien Cooper (Macquarie University), Tohamy Ablgashim (University of Cambridge) oraz przedstawiciele NCAM: Abdelmagid Mahmoud Abdelrahaman, Mahmoud Suliman i Elmontser D. M. E. Elmoubark.

W trakcie warsztatów uczestnicy wzięli udział w sesjach poświęconych zasadom konserwacji i ocenie ryzyka, dokumentacji stanowisk archeologicznych i architektury, cyfrowemu mapowaniu oraz systemom informacji geograficznej (GIS), fotogrametrii, przygotowaniu do zagrożeń związanych ze zmianami klimatu, a także zarządzaniu projektami dotyczącymi dziedzictwa kulturowego. Istotnym elementem programu były studia przypadków dotyczące sudańskich stanowisk archeologicznych oraz obiektów wpisanych na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO, które pozwoliły odnieść omawiane zagadnienia do aktualnych wyzwań związanych z ochroną dziedzictwa w regionie.

Warsztaty cieszyły się dużym zaangażowaniem uczestników i były okazją do licznych dyskusji. Spośród 23 zarejestrowanych uczestników niemal wszyscy wzięli udział w całym programie, a do wybranych sesji dołączyło również 26 obserwatorów z Sudanu i innych krajów, którzy aktywnie uczestniczyli w dyskusjach. Frekwencja wśród zarejestrowanych uczestników wyniosła co najmniej 89%.

Uczestnicy szczególnie docenili interdyscyplinarny charakter warsztatów, podkreślając zarówno możliwość zdobycia nowych umiejętności praktycznych i wiedzy, jak i okazję do pogłębienia swojego zaangażowania w ochronę sudańskiego dziedzictwa kulturowego.

Szczególne podziękowania skierowano również do Jebel Barkal Visitor Center oraz Ministerstwa Turystyki i Starożytności Stanu Północnego w Dongoli, które zapewniły dostęp do internetu i udostępniły przestrzeń umożliwiającą uczestnikom z Sudanu udział w warsztatach. Wyrazy wdzięczności skierowano także do prowadzących, którzy wyrazili zgodę na publikację nagrań z warsztatów na kanale YouTube CAŚ UW.